حجت‌الاسلام مبلغی:
ديپلماسی وحدت اسلامی؛ راهكار تقريب مذاهب/ نيازمند صدور فتوا در حوزه تقريب هستيم

گروه انديشه: رئيس مركز تحقيقات اسلامی مجلس شورای اسلامی با بيان اينكه مفتيان بايد در حوزه تقريب مذاهب اقدام به صدور فتوا كنند، بيان كرد: ديپلماسی وحدت اسلامی مهمترين راهكار برای تقريب مذاهب در شكل كلان است.

به گزارش خبرگزاری قرآنی ايران(ايكنا) شعبه قم، حجت‌الاسلام والمسلمين احمد مبلغی، رئيس مركز تحقيقات اسلامی مجلس شورای اسلامی 19 آذرماه در نشستی تحليلی، فتوای علمای اسلام نسبت به كنترل جدل‌های رسانه‌‌ای را مورد تأكيد قرار داد و گفت: بخشی از علما و مفتی‌های طرفين، فتوايی مبنی بر تحريم يك سری امور همچون استفاده از رسانه در راستای خلاف اسلام ارائه دهند و اين اقدام بسيار مؤثر واقع خواهد شد.

وی افزود: بايد در فضای تقريب علاوه بر مباحث سياسی، به مناسبات اجتماعی، تاريخی و مذهبی مسلمانان نيز توجه شود و بازيگران و فعالان اصلی اين عرصه، علما و فرهيختگان بمانند.

حجت‌الاسلام مبلغی بيان كرد: با نگاهی به واقعيت جهان امروز و تأثيرپذيری تقريب از سياست، با توجه به فرمايشات رهبر معظم انقلاب، بايد راهبرد به‌گونه‌ای تعريف شود كه واجد و ناظر جنبه‌های سياسی باشد ولی اين امر مهم نبايد دست مايه سياست‌مداران قرار گيرد.

وی اظهار كرد: به دليل اينكه سياستمداران منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای بر رابطه و نوع مناسبات فی‌مابين شيعه و سنی تمركز كرده‌اند، تقريب در سال‌های اخير بيشتر بُعد سياسی پيدا كرده است.

رئيس مركز تحقيقات اسلامی مجلس شورای اسلامی خاطرنشان كرد: استفاده‌های سياسی از تقريب، كاركردهای پيچيده‌ای پيدا خواهد كرد به‌گونه‌ای كه گاهی يك اظهار نظر و يا عكس‌العمل سياسی، همه‌ فعاليت‌های تقريبی را خنثی می‌كند و زحمات انجام شده را بر باد می‌دهد.

حجت‌الاسلام مبلغی گفت: در تعريف ارائه شده از ديپلماسی وحدت اسلامی، تمركز و ثقل اصلی كار بر محوريت قرار دادن نخبگان و علما و متفكران با رويكرد علمی با بهره‌گيری و تأثيرگذاری بر سياست همراه باشد.

استاد حوزه علميه قم با اشاره به اينكه اتحاد از پيچيده‌ترين بخش‌های امت واحده است، گفت: اتحاد يك مفهوم كلی، نظری و يك واقعيت عينی دارد، ما نمی‌توانيم قالب همگرايی و اتحاد را براساس تجربه‌هايی ببنديم كه تضمينی برای بقای آن‌ها وجود ندارد.

حجت‌الاسلام مبلغی يادآوری كرد: جهان در حركت آينده، در حال فروريزی مرزها و حركت به سمت دهكده‌ جهانی است؛ بنابراين ما بايد از حصار كنونی خارج و معقول‌ترين سناريو را را برای آينده طراحی كنيم.

وی، چرخش سريع اطلاعات‌، ‌خارج شدن پديده‌ها از منطقه‌ای بودن و قرار گرفتن در مدار چرخه‌‌ جهانی‌، ‌خارج شدن خرده فرهنگ‌ها از حالت انحصاری و حركت به سمت تعامل با فرهنگ‌ عام‌ را از جمله تحولات مربوط به آينده دانست.

رئيس مركز تحقيقات اسلامی مجلس با اشاره به نقش‌آفرينی آموزه‌های دينی در تشكيل امت واحده در فضای جهانی اظهار كرد: می‌توان در اين حركت، بر مشتركات دينی اضافه شده بر اساس اجتهاد تأكيد و دين را از حالت اسمی خارج و با ارائه آموزش‌های شفاف و تأكيد بر گرايش‌های فطری و ذاتی، از اين ظرفيت به‌خوبی استفاده كنيم.

وی داشتن نگاه‌های جزئی‌نگرانه را از مشكلات جوامع اسلامی دانست و گفت: در شرايطی كه ما بايد نگاه كلانی مانند داشتن همگرايی كلان جهانی با اديان ديگر داشته باشيم، مسلمانان بايد يك حركت جهانی دين‌گرايی را ايجاد و يك اردوگاه مهم بر محوريت تقريب تشكيل دهند.

حجت‌الاسلام مبلغی افزود: ما بايد به سمت ايجاد جهانی چندقطبی كه در بالای اين قطب‌ها، حركت‌های مبتنی بر فطرت حاكم است، پيش برويم و بر اين اساس، بايد سه قطب اسلام‌مدار، دين‌مدار و فطرت مدار را تعريف كرد.

وی تصريح كرد: مسيحيت دنبال ايجاد يك قطب تأثيرگذار بر اجتماع نيست؛ چون نگاه‌های فكری دينی ـ اجتماعی ندارد ولی در اسلام، دين، سياست، اجتماع و فرهنگ با يكديگر مرتبط است.

حجت‌الاسلام مبلغی با اشاره به ضرورت ترسيم چشم‌انداز برای آينده امت اسلام تأكيد كرد: برای شناخت پايه‌های چشم‌انداز بايد منبع داشته باشيم، در جامعه‌ اسلامی، فصل مشتركی به نام عشق به پيامبر اسلام(ص) و واكنش شديد در قبال بی‌احترامی‌ها نسبت به ايشان وجود دارد، اين وضعيت به‌صورت پررنگ‌تر می‌تواند از پايه‌ها و عناصر چشم‌انداز باشد.

وی وجود يك هم ‌احساسی اجتماعی ميان ملت‌های مسلمان را از ديگر مؤلفه‌های اين چشم‌انداز دانست و گفت: با نگاهی به وضعيت كنونی، حساسی از سنخ همگرايی به نام حج وجود دارد كه هر ساله به‌صورت غيرتكراری و استثنايی از هر قومی دور هم جمع می‌شوند.

حجت‌الاسلام مبلغی اظهار كرد: از ديگر مشتركات فعلی همكاری مشترك برای ايجاد علوم مبتنی بر دين است كه كمتر مورد توجه قرار می‌گيرد زيرا تقريب امروز با سه مقوله معاندت ميان اهل سنت و شيعيان، جنگ رسانه‌ای و پيدايش ابعاد و تلاش‌های سياسی در زمينه تقريب مواجه است.

وی ابراز كرد: تحول ديگر اينكه در فضای تقريب، در مناسبات شيعه و سنی، در برخی كشورها، بخشی از اختلافات شيعه و سنی را وارد فاز جديدی كرده است و اين شرايط جديد بايد لحاظ شود.

وی ادامه داد: مسئله ديگر حاكم بين شيعه و سنی، جنگ رسانه‌ای بين شيعه و سنی در ماهواره‌هاست و اين شرايط، فضا را بسيار آلوده كرده و گاهی رفتار نسنجيده‌ يك رسانه، خط بطلانی بر همه‌ فعاليت‌های‌ عقلای قوم طرفين كشيده و نتايج را بی‌ثمر می‌كنند و خود ميدان‌دار می‌شوند.

وی اضافه كرد: هر يك از عوامل مذكور، روز به روز و با سرعت بسيار بالا، فضا و شرايط را پيچيده‌تر و خطرناك‌تر می‌كند. هر لحظه احتمال وقوع وضعيت بغرنج‌تر محتمل است؛ لذا بايد راهبردی ارائه داد كه ناظر به وضعيت و تغييرات و پيچيدگی‌های كنونی باشد.

حجت‌الاسلام مبلغی با اشاره به اينكه ديپلماسی وحدت اسلامی به‌عنوان راهبرد كلان، می‌تواند دو عرصه‌ رسانه و افكار عمومی را تحت پوشش قرار دهد، گفت: اين ديپلماسی بايد چنان غنی‌سازی شود تا دو مشكل رسانه و افكار عمومی تحت تأثير نزاع‌های عمومی را رفع كند.

وی ادامه داد: در ارتباط با افكار عمومی نيز نيازمند راهبردهای دقيق‌تر هستيم، اسلام از آغاز، هر گاه جنگ درونی حادث می‌شده، به‌گونه‌ای برخورد كرده است كه گويا بزرگترين خطر است؛ بنابراين امت اسلامی بدانند در صورت وقوع جنگ و نزاع داخلی، سنی و شيعه هيچكدام در امان نخواهند بود.

رئيس مركز تحقيقات اسلامی مجلس گفت: ما نيازمند توجه و رصد رخدادهای عرصه‌ شيعه و سنی و تجزيه و تحليل آن‌ها و تعريف راهبردهای برخاسته از خاستگاه نگاه به اين رويدادها، هستيم.